"Geef ons heden ons dagelijk brood".

Een zin uit een bekende tekst. De laatste tijden ook wel redelijk actueel bij ons thuis. Want de afgelopen weken ben ik bezig geweest ons dagelijkse brood te bakken. Dus niet meer het beruchte supermarkt brood (dat weliswaar sterk is verbeterd de afgelopen jaren, maar toch..), maar zelfgekneed, gebakken en gesneden brood.

Het basisrecept is in grote lijnen telkes gelijk. Maar variatie is heel eenvoudig, door er allerlei dingen door te gooien. Favoriet hier in huis is bijvoorbeeld het sesambrood. 500 gram tarwebloem, 50 gram sesamzaad door de bloem heen, en de bovenkant van het brood ook ruimschoots bedekt met een laagje sesamzaadjes. Erg lekker met kaas!

Persoonlijk hou ik ook van brood "met pitjes". Grof volkoren, of meergranen, of gewoon bloem waar zonnebloempitten, pijnboompitten of lijnzaad doorheen zit. Speltbrood is ook erg lekker, alleen levert dat vaak een vrij massief brood op, dus dat meng ik half-om-half met tarwebloem.

En zo kan het gebeuren dat ik om 18:00 het deeg maak, en dat om 19:30 in de bakvorm doe, om 20:30 in de oven, en dat het hele huis rond 21:00 naar een bakkerij ruikt. Heerlijke geuren, die mijn vrouw telkens weer verleiden om het kapje van het versgebakken brood te snijden; het nog warme sneetje besmeren met boter (die dan dus ook een beetje smelt) en dan chocoladehagelslag erover. Kan geen snoepgoed tegenop!

Ingrediënten
500 gr meel
280 - 320 gr water
12 gr droge gist
8 gr zout
4 gr suiker
75 gr zaadjes, pitjes, nootjes o.i.d. naar keuze

Bereiding
Neem voor volkoren meel 280 gr water en voor tarwebloem 320 gr.

Meng het zout met het water en roer goed tot het zout is opgelost. Gist heeft namelijk een hekel aan zoutkristallen, en gaat erdoor dood.

Meng de rest van de droge ingredienten. Voeg 50 gram van de zaadjes of pitjes toe, en bewaar de rest voor decoratie. Voeg het water toe, en kneed op een werkblad er een soepele bal deeg van.

Doe in een licht ingevette kom, en zet afgedekt met folie of een handdoek op een tochtvrije plaats. Laat ca. 1-1,5 uur rijzen.

Haal het deeg uit de kom, en kneed tot een platte schijf. Vouw de zijkant naar binnen, zodat je een wat langwerpige lap deeg overhoudt. Rol de lap op.

Strooi de rest van de zaadjes/pitjes op het werkblad, en rol de deegrol met zijn toekomstige bovenkant erdoor, zodat de zaadjes goed in het deeg zitten.

Leg de deegrol met de naad naar beneden in een ingevette broodvorm. Snij eventueel de bovenkant diep in (tot ongeveer 1 cm van de bodem; wees gerust: het gaat wel weer dicht tijdens het rijzen!), bedek en zet weer weg voor ongeveer 1 uur.

Verwam de oven voor op 200 graden, en bak af in ca. 30-35 minuten. Het brood is gaar als je op de onderkant klopt, en het klinkt hol.

Het is wel baktijd hier op Kokend Water…

Hebben we in de afgelopen periode al wittebrood gemaakt, hamburgerbroodjes en uiteraard pizza, vandaag is het tijd voor weer wat anders: zachte bolletjes.

Al tijden brak ik mijn hoofd er al over: hoe maak je zachte bolletjes?

Gepuzzel, ge-experimenteer, en veel probeer-deegjes later was het me nog steeds niet gelukt. Wel lekkere bolletjes, maar niet zacht. En dat wilde ik nu juist eens voor elkaar te krijgen! En toch, iets zei me dat het niet zo gek moeilijk moest zijn. Waarschijnlijk een truucje, een ingredient of een techniekje dat "ze" me niet willen vertellen… Maar wat dan? En wie is "ze" ?

Maar weer een een tijdje aan het surfen geslagen, en proberen erachter te komen wat geheim van de smid bakker is.

Via Google belandde ik op de site van Arden. Veel berichtjes over bakken, koken en brood. Heel veel variaties, en leuke ideeen. En ook: zachte bolletjes!

Spulletjes bij elkaar gezocht, bloem gepakt, zout en melkpoeder… Tja, melkpoeder.. Waar haal ik dat vandaan? Nutrilon? Is denk ik niet echt geschikt. Bovendien zijn onze kinderen nu helemaal van de fles af. Completa? Tja, niet helemaal hetzelfde, maar goed, koffiemelk is in essentie  niet meer dan ingedikte gewone melk. Toch? Ach, ik heb maar 10 gram nodig, dus ik gebruik dat wel, voor ik op jacht ga naar gewoon melkpoeder. Misschien gek, maar ik heb geen zin om eerst naar de winkel te moeten rijden (want hier in het dorp hebben ze het uiteraard niet), en betaald te moeten parkeren, voor wat poeder. En er staat nog een pot in de kast. Niet geschoten is altijd mis….

Recept dus verder gevolgd, broodjes gebakken, en waarempel! Zachte bolletjes! Eindelijk!

Wat nu exact get geheim is, weet ik nog niet zeker. Of het aan het melkpoeder ligt, aan de hoeveelheid boter of aan het water onderin de oven? Wie het weet, mag het zeggen, maar ik gok dat laatste. Daar ga ik dus nog wat mee experimenteren, maar bij de hamburgerbroodjes werkte het ook!

Het recept? Vanwege mijn aanvulling (schuingedrukt hieronder) plaats ik het hier ook even. Het origineel vind je hier.

En die Completa? We hebben niets vreems geproefd, dus volgens mij kan dat prima!

Ingredienten

• 500 gram tarwebloem
• 230 gram water, ± 40 °C
• 50 gram ei, losgeklopt
• 40 gram zachte ongezouten roomboter
• 30 gram suiker
• 25 gram melkpoeder (Elk) (of 10 gr koffiemelkpoeder)
• 10 gram zout
• 1 theelepel droge gist

Om te bestrijken:

• gesmolten roomboter of
• 1 ei losgeklopt met 1 eetlepel melk en
• sesamzaadjes/maanzaad

Bereiding
Doe alle ingrediënten in de kom van bijvoorbeeld een KitchenAid of broodbakmachine. Kneed er in ongeveer 10 minuten een soepel deeg van. Overdoen in een ingevette kom.

1e rijs: 1 - 1 1/2 uur.

Verdeel dan met een deegsteker het deeg in 12 - 14 gelijke stukjes en maak er bolletjes van. Leg ze op een bakplaat.

2e rijs: ongeveer 1 uur.

Verwarm tijdens het laatste kwartier van de rijstijd de oven voor op 200 °C met een metalen ovenschaal op de bodem. Kook 150ml water.

Bestrijk voor ‘boterbolletjes’ de gerezen bolletjes met gesmolten roomboter, voor ‘zadenbroodjes’ bestrijken met losgeklopt ei/melkmengsel en bestrooien met sesamzaad of maanzaad.

Schuif de tray met broodjes in de oven, en giet het water in de ovenschaal. Let op: de stoom is heet!

In 12 - 15 minuten gaar en bruin bakken. Bestrijk de ‘boterbolletjes’ direct na het afbakken weer met gesmolten roomboter. Af laten koelen op een rooster.

Koken is hip. Koken is trendy. En koken is iets waaraan de Engelse televisiezenders traditiegetrouw veel aandacht aan schenken.

Kookprogramma’s als ‘Ready, steady, cook!‘, Gordon Ramsay’s ‘Kitchen Nightmares‘ (in Nederland door Herman den Blijker overgenomen als ‘Herrie in de keuken‘) en natuurlijk Jamie Oliver’s programma’s. Minder bekend, maar daarom niet minder interessant zijn de programma’s van Heston Blumenthal.

Het 2e seizoen van zijn ‘In search of perfection‘ is een tijdje geleden uitgezonden op de BBC. Hierin gaat de befaamde ‘culinaire alchemist’ op zoek naar de perfecte uitvoering van een gerecht. De ene keer is dat de klassieke engelse Fish&Chips, en de andere keer reist hij naar India, op zoek naar de roots van Chicken Tikka Massala.

De cynicus zou beweren dat het programma niet meer is dan een goed excuus voor de presentator (in dit geval dus Heston) om mooie reisjes te maken, maar de wannabee-chef prikt daar natuurlijk doorheen, en laat zich gefascineerd meevoeren op een reis, waarin een stel koks (want Heston doet het natuurlijk niet in zijn eentje, maar samen met 2 van zijn vaste medewerkers) als een soort culinaire MacGyver’s op zoek gaan naar creatieve manieren om een bepaald effect, smaak of beleving te creëeren.

Hij gebruikte al eens een stofzuiger om chocolade-mousse te maken (iets met een vacuüm dat hij nodig had), groef een gat van 5 meter diep in zijn tuin (om een klassieke Indiase tandoori-oven te maken) en gaat in het algemeen erg ver om zijn ideëen  te realiseren. Maar hij geeft ook toe dat niet alles wat zij verzinnen haalbaar is. De tandoori-oven is in de  uiteindelijk versie dan ook geen 5 meter diep gat geworden, maar een stellage van een stel bakstenen, op een gewone barbecue.

In seizoen 2 ging Heston onder andere op zoek de perfecte hamburger.  Daarvoor ging hij uiteraard naar Amerika, en proefde daar in allerlei variaties de burgers. Uiteraard ook van Mickey D, maar dat kon hem uiteraard toch niet echt bekoren. Dus, zijn eigen plan getrokken. Mooi vlees uitgezocht, perfecte kaas, en niet te vergeten een lekker broodje!

Om een half uur durend programma in 3 zinnen samen te vatten: een rond broodje is de meest logische vorm, het moet wat steviger zijn, en mag het niet te zompig worden, als de burger erop ligt.

But nobody said it would be easy…

Ik besloot om zijn recept eens te volgen, maar dan niet in zijn geheel, maar eens te beginnen met de broodjes. Lijkt veel werk, en ingewikkeld, maar valt mee. Alleen wat veel stappen. Mijn vrouw vroeg me ook al of al die moeite het wel waard was, voor een burger.

Na 2 happen kan ik die vraag inmiddels wel beantwoorden met een volmondig ‘Ja!’. Enorm lekker zo’n broodje, en haalt het niet bij een fabrieksbroodje.

Maar ach, geldt dat niet voor alles wat je zelf maakt?

In ieder geval was dit de lekkerste hamburger die ik in lange tijd heb gegeten. Gewoon simpel, het broodje, een lap vlees, mayo, curry en wat uitjes. Super!

Ingredienten:
Voor het voordeeg:
150 gr Soezie Suprima of ander eiwitrijke bloem
1 gr droge gist
150 ml water

Voor het deeg
150 gr Soezie Suprima of ander eiwitrijke bloem
2 ei-dooiers
25 á 30 ml water
20 gr witte basterdsuiker
15 gr melkpoeder
4 gr zout
6 gr droge gist
20 gr echte boter
6 gr zonnebloem olie

Voor het ei-bestrijksel
1 ei-dooier
1 eetlepel water
snufje zout
sesamzaadjes

Bereiding:
Een dag vantevoren:
Meng het bloem voor het voordeeg in een kom, en voeg de gist toe. 1 gram is echt genoeg, omdat we het 24 uur laten staan. Voeg het water toe, en maak met een lepel of mixer hier een soort beslag van. Het is heel plakkerig en vloeibaar. Na goed mengen, doe je het in een schone droge kom, en zet het afgedekt weg gedurende 24 uur.

De dag zelf:
neem het voordeeg en doe in een kom. Voeg de eidooiers toe, en het water, en meng/kneed tot het een mooi glad beslag is. Meng in een andere kom de bloem, suiker, melkpoeder zout en gist. Voeg dit beetje bij beetje toe aan het beslag. Voeg de boter en de olie ook toe. Probeer het beslag nu te kneden. Het makkelijkst gaat dit in een standmixer of broodbakmachine, want het is een heel nat en plakkerig geheel. Gebruik anders een houten of plastic lepel.

Na een paar minuten kneden laat je het beslag 10 minuten staan, om het vocht te absorberen. Daarna nog even goed doorkneden, en dan afgedekt in de koelkast plaatsen, om gedurende een half uur wat op te stijven.

In de tussentijd:
Pak een vel aluminumfolie, van ongeveer 50 cm lang, en vouw dit in de lengte dubbel. Vouw nogmaals en nogmaals, tot je een strip folie hebt van ongveer 1 - 1,5 cm breed en 50 cm lang.  Knip hiervan 2 stukjes af, van ca. 3 cm lang. Maak van het lange stuk een ring, met een doorsnede van ongeveer 12 cm. Het makkelijkst gaat dit met bv. een fles of glas van de juiste doorsnee. Neem een van de losse stukjes, en vouw dit om de ring heen, om beide uiteindes aan elkaar te maken. Maak 4 ringen op deze manier. Leg een vel bakpapier op een baktray van de oven, en leg de 4 ringen hierop.

Bestuif je handen ruim met bloem, en neem ongeveer 85 gram deeg uit de kom,  en maak hier zo goed en zo kwaad als mogelijk een mooi glad bolletje van. Leg de bolletjes in de ringen. Maak je handen nat en druk de balletjes wat plat, tot schijfjes. Dek af met folie, en laat gedurende 1,5 - 2 uur rijzen.

Het bakken:
Een half uur voor je gaat bakken, verhit je de oven voor op 225 graden, en plaats je een metalen ovenschaal onderin de oven. Meng intussen de ingredienten voor het bestrijksel, behalve de sesamzaadjes.  Als de oven op temperatuur is, schuif dan de tray met broodjes in de oven en giet ca. 150 ml water in de ovenschaal, om stoom te genereren. Let op: de stoom is gloeiend heet!  Dit voorkomt dat de bovenkant van de broodjes barst, en dat ze een te dikke korst krijgen.

Na 7 minuten haal je de tray uit de oven, en bestrijk je de broodjes met het ei-mengsel. Strooi er een ruime hoeveelheid sesamzaadjes over, en doe de broodjes terug in de oven, om nog eens 7 minuten te bakken. Laten afkoelen op een rooster.

Verwijder de folie-ring, en snij ze dan door midden. Beleg met je hamburger en favoriete ingredienten. Smakelijk!

Marktplaats.nl blijft een fenomeen. Van aquarium tot zwembad, zo’n beetje alles wat te verhandelen is, staat er te koop. En dan vaak ook nog meerdere keren. Meestal gebruikt of 3e hands, maar ook genoeg spullen die gewoon nieuw zijn.

Berucht zijn natuurlijk de dagen ná de kerst, waarop Jan en alleman zijn kerstpakket-inhoud te koop aanbiedt. Flensjespannen, chocoladefonteinen, weegschalen, kookschalen en wat het bedrijfsleven zijn medewerkers allemaal nog meer gunt, waar die bewuste medewerkers niets mee willen of kunnen.

Als je op zoek bent naar iets dat je graag wilt hebben, kun je natuurlijk gewoon naar de winkel gaan. Maar wij kijken altijd ook eerst even op marktplaats. Voor hetzelfde geld (hoewel, meestal minder!) staat het in de buurt te koop. Nieuw, overcompleet, ongebruikt, van "geen idee hoe het werkt" tot "ooit eens gekregen". Zo ook onze pasta-machine. Zat in een doos, en ze hadden het gekregen op hun trouwdag. Ze vonden het alleen te bewerkelijk. Vreemd, want hij was gloednieuw, zat nog helemaal in de verpakking, dus ze hadden hem nog niet geprobeerd. Maar dat was meteen ook mooi voor ons. Want wij wilden er graag een hebben, en hadden de eventuele extra moeite van verse pasta er wel voor over.

Dus voor de helft van de winkelwaarde een pasta-machine gekocht, met opzetstukken voor lasagna, spaghetti, tagliatelle, pappardelle en ravioli. Vooral die laatste is redelijk bijzonder. Die vind je namelijk niet zo vaak, en die wilde ik er wel persé bij hebben. Niet omdat je zonder dat opzetstuk geen ravioli zou kunnen maken, maar wel omdat het mét dat element volgens mij wel makkelijker en sneller gaat. De praktijk zal dat moeten uitwijzen, want we hebebn het nog niet geprobeerd.

Wel hebben we nu een aantal keren pasta gemaakt. Spaghetti, tagliatella en lasagna. En eigenlijk is het heel makkelijk. Gewoon per 100 gram bloem 1 ei, wat zout, en een klein scheutje olijfolie. Voor de bloem gebruik ik een mengsel van 25% durumtarwe (semolina) en 75% eiwitrijke bloem (in dit geval de Surprima van Soezie; top meel!). In de Kitchenaid laten kneden, en de ballen deeg door de machine heen halen. Het is even uitvissen wat het makkelijkst werkt, maar als de pasta eenmaal hangt te drogen geeft dat een mooi gezicht.

Heel kort koken (want verse pasta is binnen no-time gaar) en genieten van verse pasta. Echt genieten, want het is gewoon veel lekkerder dan uit een pak. We waren altijd erg te spreken over de pasta’s van Barilla en De Cecco, en die zullen we ongetwijfeld nog steeds gebruiken, maar vers is net dat beetje lekkerder.

Deze keer maakte ik lasagna.

Een tijdje terug had ik een dikke pan Bolognese saus gemaakt. Bewust 4x zoveel als nodig voor het diner. Kon ik mooi 3 bakken invriezen. Zo gezegd, zo gedaan. En nu dus 1 bak eruit gehaald. Beetje extra gehakt aangebraden, met een uitje, en een blik tomaten opengetrokken. Dit omdat de portie saus voor de lasagne nét te weinig was, en omdat schoonmoeder zou mee-eten. Daarna verse lasagna-vellen gemaakt. Saus, bladen en béchamelsaus in een ovenschaal en 20 minuten in de oven. Stukje brood erbij, en werkelijk waar: een van de lekkerste lasagna’s ooit, waar níets uit een pakje aan te pas is gekomen. Werkelijk alles had ik zelf gemaakt. Goed, er zat een half bouillon-blokje door. Maar voor de rest: puur natuur, en geen geur-, kleur-, of smaakstoffen.

Toch iets waar ik best een beetje trots op ben!

Ingredienten

• 750 ml bologonese saus
• 150 gr durumbloem
• 450 gr gewone tarwebloem
• 5 eieren
• peper&zout
• nootkuskaat
• olijfolie
• 30 gram boter
• 30 gram patentbloem
• 500 ml melk
• 50 gr geraspte kaas (bv. parmezaanse kaas, of peccorino)

Bereiding
Meng de bloem met een snuf zout en de eieren. Kneed tot je een goed gemengd deeg hebt. Voeg eventueel 1 of 2 eetlepels water toe, als het te droog is. Verpak in vershoudfolie, en laat een uurtje rusten, zodat het vocht goed kan doordringen in de bloem. Maak met behulp van een pastamachine hier lasagna vellen van.

Verdeel wat saus over de bodem van een ovenschaal. Leg hierop velletjes lasagne, en dek weer af met wat saus. Ga zo door, tot je de gewenste dikte hebt bereikt.  Standje 4 werkte bij ons prima.

Smelt boter in een pan, en roer de bloem erdoor.  Laat even gaarbakken, en voeg de melk toe. Breng op smaak met peper, zout en nootmuskaat. Laat warm worden, tot het dik en lobbig is. Roer de kaas erdoor. Verdeel over de lasagna.

Afbakken gedurende 20 minuten op 200 graden, tot de saus een beetje bruin gekleurd is.

Een kookgek die zat op een bankje
En schreef Janneke een bedankje
Hij had wel één bezwaar
Want hij vond het wat raar
Wel eten en zo, maar geen drankje!

Met dit wonder van proza (ahum..) won ik een kookboek.

Cheffen.nl schreef begin december een post, waarin werd opgeroepen een limmerick te schrijven, ter promotie van Eten&zo, het kookboek van NRC.Next’s Janneke Vreugdenhil.

Ik besloot om een poging te wagen, en broedde een dag of 2 op bovenstaand. Ingezonden (waarbij bleek dat de site van cheffen niet echt compatible is met FireFox, want mijn reacties kwamen schijnbaar niet aan, maar goed…), en afwachten maar. Duurde wel wat lang, maar na een week of 6 volgde de uitslag. Janneke had besloten dat mijn inzending één van de drie winnaars was! Ofwel: ik zou een kookboek toegestuurd krijgen!

Een paar dagen later plofte een dikke enveloppe op de mat. Een bubbeltjes-enveloppe, met een fors boek erin. Het was in ieder geval geen kinderachtig boekje!

Mooi vorm-gegeven, met heel bijzondere vondsten. Inlay’s, boodschappenlijstjes, en 3 bladwijzers. Echt gebonden, met mooie foto’s, persoonlijke teksten, en erg origineel: een deel van de reacties van bezoekers van haar weblog zijn ook opgenomen in het boek.

De maakbare, leuke recepten zelf worden voorafgegaan door een korte inleiding. Een soort weblog op papier eigenlijk.

Er doorheen bladerend liep ik tegen het recept van No Knead Bread aan. Ik had er al eens van gehoord, maar nog nooit gemaakt. En ik was na het lezen van het bijbehorende verhaal toch wel erg nieuwsgierig geworden. Volgens het recept, en het filmpje van de NY Times, kan een kind (letterlijk!) de was doen. En het ziet er inderdaad doodeenvoudig uit.

Je mengt bloem (elke soort is goed), zout, klein beetje gist en een boel water doorelkaar. Dat laat je 18 uur of zo afgedekt staan op het aanrecht. Stort het op een bebloemd werkblad, en vouw het dubbel. Intussen de oven heet laten worden (230 graden) met een ovenvaste schaal met deksel of braadpan erin. Deeg (enorm plakkerig en niet hanteerbaar) in de bak mikken, en een half uurtje bakken met deksel, en nog 15 minuten zonder.

Zoals de naam al zegt: geen kneden dus.

Zou het zó eenvoudig en makkelijk kunnen zijn?

Ja dus! Een super-brood! Mooie gaten in de kruim, knapperige korst, en super-gerezen! En erg lekker!

Het lastigste is het natte deeg hanteren. Dat viel wat tegen. Ik had het deeg op een vel bakpapier gelegd, en dat hielp al wat, maar het plakte nog behoorlijk. Volgende keer dus iets meer bloem er nog onder. Ach, oefening baart kunst!

Wel een ding: het recept van Janneke vermeld 10 gram zout. Dat vonden wij wat veel. Ik zou eerder 7,5 gram of zo gebruiken.

Ingredienten
450 gr bloem
345 gr water
8 gr zout
1gr droge gist
maïsgriesmeel (optioneel)

Bereiding
Meng even snel bloem, zout en gist door elkaar. 10 seconden werk. Meng het water erdoor. 1 minuut werk. Dek af, en laat 18 uur staan. Gewoon op het aanrecht, of zo. Hoeft geen bijzonder plekje te krijgen. Hoeveelheden komen ook niet zo nauw. Alleen niet teveel gist. Een halve theelepel is echt meer dan genoeg.

Een dag later: doe een ruime hoeveelheid bloem op een werkblad. Het deeg is nu verdubbeld in omvang, stroperig, plakkerig en draderig (bij gebrek aan beter Nederlands ). Schraap het op het werkblad, en bestuif met bloem. Vouw dubbel, draai een kwartslag, en vouw nogmaals dubbel. Dek af met wat vershoudfolie, en laat 15 minuten rusten. Hoeft niet mooi te zijn. Luistert allemaal niet zo nauw.

Strooi dan wat maïsgriesmeel of bloem op een vel bakpapier. Neem het deeg, en probeer er een bal van te vormen, en leg op het bakpapier. Strooi nog wat griesmeel of bloem erover. Laat 2 uur rijzen.

Een half uur voor het bakken warm je de oven voor op 230 graden, en zet de pan/schaal erin. Deze moet gloeiend heet worden.

Als alles warm is: probeer het deeg op te pakken, en kieper het in de hete pan/schaal. Deksel erop, en in de oven. 30 minuten bakken, met de deksel erop, en dan nog eens 15 minuten zonder. Doe geen moeite om het mooi in de pan/schaal te leggen. Een beetje slordig mag, en het trekt allemaal bij tijdens het bakken.

Na het bakken laat je het brood afkoelen op een rooster. Dat komt de korst ten goeden en snijdt makkelijker.

Beleg? Echte boter natuurlijk! en dat mag best een beetje ruim! Of lekkere kaas. Ach, dat hoef ik niet uit te leggen. Toch?

Stel, je loopt door de stad, en je hebt trek. Altijd wel een eet-tentje in de buurt. Croissanterie, snackbar, shoarmatent, Vietnamese loempia’s, of een panini van de Vee-en-Dee. Maar laten we vooral Bakker Bart niet vergeten! Ongelooflijk hoe druk het daar soms is. Je zou haast denken dat dat de enige plek is, waar je nog wat te eten kunt krijgen. Maar toegegeven, de keuze, prijs en kwaliteit is op zich in orde. Ik laat me verder niet uit over de grondstoffen die ze gebruiken, maar een kaas/uien stokje, of een ham/kaas-bladerdeeg broodje gaat er meestal wel in.

Ik had zin om iets te bakken. Wist niet zo goed wát, maar wel dat ik iets wilde doen met een blikje ansjovis dat er nog stond. Iets Italiaanserigs… En ach, als we dan toch bezig zijn, maken we ook eens een kaas/uien broodje zelf.

Dus deeg gemaakt, en de ingredienten erin verwerkt. Gebakken, en verhip! Dat smaakt best goed. Het Italiaanse broodje was wat droog. Volgende keer iets royaler met de olie, en iets terughoudender met de knoflook. Maar verder wel lekker. Zelfs de ansjovis, waar mijn vrouw normaal niet zo’n fan van is, was goed te eten.

En het kaas/uien broodje? Nou, dat smaakte precies als bij Bart! En eigenlijk was dat wel grappig, want dat was geen doel op zich. Maar het gaf wel goed aan hoe simpel dat zoiets is om zelf te maken. Gaan we vaker doen!

Ingrediënten

Ansjovisbrood:

• 250 gr bloem
• 170 gr water
• 1/2 zakje gedroogde gist
• 3 gram zout
• 6 eetlepels olijfolie
• 2 teentjes knoflook
• 1 eetlepel oregano
• 6 ansjovis filets
• zwarte peper uit de molen

Kaas/uienbrood:

• 250 gr bloem
• 120 gr water
• 50 gr melk
• 1/2 zakje gedroogde gist
• 3 gram zout
• 3 gram suiker
• 2 uien
• 150 gram geraspte belegen kaas
• plakjes belegen kaas
• uipoeder
• peper

Bereiding Los het zout op in het water. Strooi de droge gist door de bloem. Doe er 2 eetlepels olijfolie, of de suiker doorheen, afhankelijk van wat je wilt maken. Meng het water (eventueel de melk) en de bloem, en kneed dit tot een soepel deeg. Laat het deeg een half uurtje rusten op kamertemperatuur, in een kom, afgedekt met een theedoek.

Voor de focaccia: rol het deeg uit tot een lap van ongeveer 1 cm dik. Verdeel er de ansovis filets over, en besprenkel met de rest van de olie. Strooi de kruiden erover, en de knoflook. Dan nog wat peper uit de molen erover, en in de oven. Ongeveer 20 - 25 minuten op 170 graden zou genoeg moeten zijn.

Voor het kaas/uien brood: rol het deeg uit tot een flinke lap, van ongeveer 0,5 cm dik. Beleg de helft van het deeg met ruim kaas. Lekker belegen Goudse. Geen jonge (te weinig smaak) of oude (smelt niet). Mag natuurlijk ook Edammer of Gruyere (doe eens gek!) zijn. Strooi er wat uipoeder en peper over. Maak de rand met wat water een beetje nat, en vouw de lap dicht. Strooi geraspte kaas, en de gesnipperde ui over de bovenkant. Ook hiervoor geldt: ongeveer 20 - 25 minuten op 170 graden.

Nu we dus een hulp in de huishouding hebben, is het natuurlijk ook niet meer dan logisch dat we haar ook [del]misbruiken[/del] gebruiken.

En wat is er nu lekkerder dan op zondagochtend een heerlijk vers gebakken sneetje brood, met daarop wat boter (die dan ook een beetje smelt) en wat kaas? Of hagelslag (favoriet van mijn vrouw…)?

Voorheen had ik wel vaker de intentie om dat te maken, maar het idee dat ik dan als eerste ’s ochtends vroeg maar deeg moest gaan kneden trok me vreemd genoeg niet echt. Waarom? Gemakszucht, luiheid, of gewoon een gevoel van "dit is mijn weekend, dan ga je toch niet werken"? Wie het weet, mag het zeggen. Het kwam er dus maar bar zelden van, om het huis te laten geuren naar vers gebakken brood.

Dit keer de moeite toch maar eens genomen. ’s Ochtends bloem en gist bij elkaar, wat melk, boter en zout, en in de kom van de mixer. En dan lekker laten kneden. Af en toe heth deeg van de haak, en de bol draaien, en na een minuut of 5 een prachtig soepel, beetje plakkerige bol deeg. Van de haak gehaald, doek erover, en een half uurtje rusten. Daarna nog eens een minuut of 5 kneden, en de bol eruit gehaald. Even platgeslagen en opgerold, en in de broodvorm.

Half uurtje bakken, en zie daar: een prachtig gerezen, heerlijk geurend brood!

Nu had ik uit een boekje de tip gehaald, dat als je een papje maakt van water, bloem en suiker, en dat over het brood smeert, dat dat een tijgerbrood oplevert. Niet helemaal gelukt, zoals duidelijk moge zijn! Maar dat maakte de smaak van het brood er niet minder om, gelukkig.

Ingrediënten

• 500 gr patentbloem
• 325 ml water
• 1 zakje gist
• 8 gr witte basterdsuiker
• 20 gr boter of margarine
• 10 gr zout
• 2 vitamine C tabletjes

Bereiding
Los het zout op in het water. Maak de vitamine tabletjes klein, met behulp van een lepeltje of zo. Meng het poeder samen met de suiker en gist met de bloem. Snijd er de boter door. Goed mengen. In het geval van een mixer: alles in de bak, en een minuut of 3-4 laten kneden. Met de hand: doe de bloem op het werkblad in een bergje. Maak een kuiltje en giet het zoutwater erbij. Voorzichtig mengen, en kneden tot je een mooi soepel deeg hebt. Ik denk dat een minuut of 10 wel genoeg moet zijn.

Een knappperige korst kan ook. Zet daartoe een (ovenvast!) schaaltje kokend water onderin de oven. De stoom zal de korst knapperig maken. Je kunt ook het brood op een rooster bakken (in de vorm dan wel), en de bakplaat op de bodem van de oven leggen, en mee op laten warmen. Nadat je het brood erin hebt gedaan, giet je een klein kopje heet water in de plaat. Let op: dit gaat stomen en is heel heet! Laat in dit geval ook de oven voorverwarmen op 210 graden, en zet hem op 180 als het brood erin zit (vanwege het afkoelen van de oven verwarm je hem hoger voor, dan je nodig hebt!).